duizenden migranten sluiten aan bij spanjaards legalisatieplan

2026-02-16 buitenland

Madrid, maandag, 16 februari 2026.
een grootschalig legalisatieproces in spanje trekt internationale aandacht. de spaanse regering wil voor eind september 500.000 migranten een legale verblijfsstatus geven. geïnteresseerden moeten minstens vijf maanden in het land hebben verbleven en een strafblad vrij bewijs overleggen. veel migranten, zoals algerijnen in alicante, staan wekenlang in rij om documenten te bemachtigen. sommigen betalen tot 1.400 euro aan tussenpersonen om papieren te regelen. het beleid volgt eerder precedent uit 2006 toen ruim 575.000 mensen werden gelegaliseerd. hulporganisaties waarschuwen dat de administratieve last hoog is, maar zien vooruitgang in de afstemming op de realiteit van seizoensarbeid. oppositiegroeperingen vrezen een effect dat andere europese landen bereikt.

spaanse legalisatieprocedure trekt duizenden migranten

In meerdere steden in Spanje wachten duizenden migranten geduldig op een kans om legaal in het land te verblijven. Het nieuwe legalisatieproces richt zich op mensen die al minstens vijf maanden in Spanje wonen en een strafbladvrij bewijs kunnen overleggen [1]. Veel van hen doen seizoensarbeid in de landbouw en hebben geen vast adres [2]. Om toch in aanmerking te komen, regelen sommigen huurcontracten via anderen voor tussen de 1.200 en 1.400 euro [2]. Dit wijst op een bloeiende nevenmarkt rondom het aanvraagproces.

administratieve drempels en praktische obstakels

Migranten moeten documenten zoals ziekenhuispapieren, huurcontracten of geldtransfers overleggen ter bewijzing van hun verblijf [1]. Bovendien is een strafbladvrij bewijs vereist, zowel uit Spanje als uit het land van herkomst [1]. Voor Algerijnen betekent dit lange wachttijden bij het consulaat in Alicante, omdat het formulier niet digitaal kan worden aangevraagd [1]. Hulporganisaties merken dat de regels beter aansluiten bij de realiteit van seizoensarbeid, maar de bureaucratische belasting blijft hoog [3].

precedent en publieke perceptie in spanje

Een vergelijkbaar legalisatieprogramma in 2005 resulteerde in 576.000 gelegaliseerde migranten [3]. Hoewel dit een precedent schiep, liepen de administratieve processen destijds achterdoor ontbrekende documenten en vertragingen bij strafbladchecks [2]. Tegenwoordig is er brede publieke verdeeldheid: 67,4% van de Spanjaarden is gekant tegen de actuele maatregel [4]. Bij jongeren tussen 17 en 35 jaar loopt deze oppositie zelfs op tot 89,3% [4]. Critici vrezen een ‘effect appel’ en een belastende migratiestroom naar andere Europese landen [4].

internationale reacties en institutionele voorzorgsmaatregelen

De Europese Commissie heeft niet ingegrepen tegen het Spaanse plan, ondanks geruchten op sociale media [5]. Migrationscommissaris Magnus Brunner benadrukte op 10 februari dat verblijfsvergunningen geen blanko cheque zijn voor vrij verkeer binnen de EU [5]. Volgens RTVE’s verificatie-eenheid behoudt Spanje souvereiniteit over legalisatie, mits het Schengen-verplichtingen naleeft [5]. Dat betekent dat gegeneraliseerde migranten die illegaal naar andere lidstaten trekken, kunnen worden teruggestuurd naar Spanje [5].

regionale impact en voorbereidingen in latijns-amerika

Ook buiten Europa wordt de wet aandachtig gevolgd. Het Spaanse consulaat in La Habana verhoogde het aantal wekelijkse afspraken voor documentlegalisatie met 35% [6]. Deze stap is bedoeld om de stijgende vraag te dekken van Cubanen die gebruik willen maken van juridische routes, zoals de Ley de Memoria Democrática [6]. Andere Latijns-Amerikaanse gemeenschappen, inclusief Peruanen en Colombianen, tonen eveneens grotere interesse in documentatie [7]. De ambassade van Peru zag in 2025 een stijging van 55% in de uitgifte van strafbladvrije verklaringen [7].

rol van hulporganisaties en structurele uitdagingen

Organisaties als Jesuit Refugee Service spelen een cruciale rol in het ondersteunen van migranten tijdens het traject [2]. Zij bieden begeleiding bij het invullen van formulieren en verhelderen complexe procedures [2]. Directeur Alberto Ares benadrukt dat ambtenaren een sleutelfunctie hebben: zij kunnen ervoor zorgen dat het proces waardig verloopt [2]. Toch blijft de capaciteit een probleem. Er is sprake van personeelstekorten en overbelaste systemen, wat leidt tot frustratie en verwarring onder aanvragers [2][3].

politieke spanningen en economische motivering

Hoewel de oppositie het beleid veroordeelt als economisch risicovol en electoraal gemotiveerd, wijst analyse uit historisch perspectief op economische noodzaak [3]. Sectoren als landbouw, bouw en thuiszorg kampten jarenlang met personeelstekorten [3]. Columnist Asbel Bohigues stelt dat eerdere legalisaties leidden tot hogere inkomsten uit sociale premies, zonder aangetoonde toename van illegale migratie [3]. Landen als Italië, Griekenland en Portugal hanteren vergelijkbare periodieke regelingen, wat het Spaanse plan in een bredere Europese context plaatst [3].

Bronnen

legalisatieproces migranten