vaccinatiegraad daalt: risico op lokale mazelenuitbraken stijgt
Den Haag, dinsdag, 30 juni 2026.
Het RIVM meldt een nieuwe daling in de vaccinatiegraad van zuigelingen en kleuters. Voor bof, mazelen en rodehond ligt de MMR-dekking opnieuw onder de 90 procent. Dat is onvoldoende om uitbraken te voorkomen; in 2025 waren er ruim vijfhonderd mazelengevallen. Tegelijk kreeg sinds september 2025 ongeveer driekwart van de baby’s de nieuwe RS‑prik. Die vaccinatie leidde afgelopen winter direct tot minder opnames op de kinder‑IC. Het kabinet reageert met een wijkgerichte aanpak die in vier steden loopt. Minister Hermans stelt extra geld beschikbaar voor twee jaar. Doel is laagdrempeliger vaccineren in de buurt, betere samenwerking met consultatiebureaus en inzet van jeugdartsen om ouders te informeren. RIVM waarschuwt dat anonieme registratie een onderschatting van de echte dekking kan geven. Experts noemen terughoudendheid van ouders, bereikproblemen in kwetsbare gebieden en desinformatie als mogelijke oorzaken. De overheid wil gerichte voorlichting en inhaalprogramma’s inzetten. Het kabinet wil de aanpak snel landelijk uitbreiden en monitoren.
achtergrond en vorige waarschuwing
Eerder waarschuwde het RIVM voor een bredere kwetsbaarheid van Nederland door desinformatie en combinaties van dreigingen, waaronder dalende vaccinatiebereidheid. Dat rapport schetste risico’s voor rampenplanning en lokale bescherming van kwetsbare groepen. Nieuwe cijfers over de kindervaccinaties moeten tegen die achtergrond gelezen worden, omdat ze de eerder gesignaleerde trend van afnemende dekking bevestigen en het risico op lokale uitbraken verhogen [6][2].
nieuwste cijfers: daling onder zuigelingen en kleuters
Het RIVM rapporteert een lichte daling in de vaccinatiegraad van zuigelingen en kleuters binnen het Rijksvaccinatieprogramma. De dekking voor bof, mazelen en rodehond (MMR) ligt opnieuw onder 90 procent, onder de vereiste 95 procent voor ruime bescherming tegen mazelen. In 2025 waren er ruim vijfhonderd bevestigde mazelengevallen, vooral op basisscholen met lage dekking [2][4].
regeringsreactie en wijkgerichte aanpak
Het kabinet kondigt een wijkgerichte aanpak aan om de daling te keren. De pilot draait in vier steden en bevat laagdrempelige vaccinatiemomenten op school en in de buurt, betere samenwerking met consultatiebureaus en inzet van jeugdartsen om ouders te informeren. Minister Hermans maakte middelen beschikbaar voor twee jaar om de aanpak uit te breiden en inhaalcampagnes te ondersteunen [1][1].
oorzaken, onzekerheden en lopende maatregelen
Experts noemen terughoudendheid bij ouders, bereikproblemen in kwetsbare wijken en desinformatie als belangrijke oorzaken van de daling. Het RIVM waarschuwt dat een deel van de vaccinaties anoniem wordt gerapporteerd; dat kan de geregistreerde dekking onderschatten en maakt jaar‑op‑jaar vergelijking lastiger [2][4]. Tegelijkertijd kreeg sinds september 2025 ongeveer driekwart van de baby’s het nieuwe RS‑vaccin, wat samenviel met minder kinder‑IC‑opnames afgelopen winter [1][2]. [alert! ‘anonieme rapportage maakt exacte verandering in dekking onzeker’]