grote bezorgdheid over westerse beschaving speelt maga-ideologie in de kaart
Den Haag, zondag, 15 februari 2026.
Ruim de helft van de nederlanders maakt zich zorgen over het verdwijnen van de westerse beschaving. Dit sentiment valt samen met groeiende steun voor ideeën uit de maga-ideologie van donald trump, zoals afkeer van progressief-liberalisme en massa-immigratie. Maar liefst 54 procent van de bevolking deelt deze angst, vooral onder pvv-, fvda- en ja21-kiezers. Slechts 16 procent zou op trump zelf stemmen, toch groeit de invloed van zijn denkbeelden. Volgens onderzoekers van het clingendael instituut werkt de maga-beweging met een salami-tactiek. Eerst worden gematigde thema’s omarmd, daarna pas radicale oplossingen. Die strategie begint vruchten af te werpen in nederland.
bezorgdheid over westerse waarden koppelt aan maga-thema’s
Ruim de helft van de Nederlandse bevolking, precies 54 procent, maakt zich zorgen over het voortbestaan van de westerse beschaving [1]. Deze perceptie is het sterkst onder kiezers van PVV, Forum voor Democratie, JA21 en BBB [1][2]. Gelijktijdig tonen veel Nederlanders empathie voor kernthemata van de MAGA-ideologie, zoals afkeer van progressief-liberalisme en massa-immigratie [3]. Desondanks blijft directe steun voor Donald Trump laag: slechts 16 procent zou op hem stemmen [1][2]. Dit suggereert een ontkoppeling tussen inhoudelijke affiniteit en persoonsgebonden steun [3].
gematigde beginselen openen deur voor radicalere ideeën
Hoewel slechts een minderheid Trump zelf steunt, erkennen onderzoekers van het Clingendael Instituut dat ideeën uit de MAGA-ideologie terrein winnen [3]. Zij wijzen op een zogenoemde ‘salami-tactiek’: eerst worden breed dragende, gematigde boodschappen verspreid, zoals kritiek op instituties of immigratiebeleid [3]. Daarna volgen radicale uitgangspunten, zoals christelijk nationalisme of anti-institutioneel extremisme [4]. Volgens onderzoeker Liam Klein nemen Nederlanders deze ideeën steeds vaker over, zolang ze mild worden geformuleerd [3][5].
divergente reacties op verschillende maga-stromingen
Verschillende stromingen binnen de MAGA-ideologie vinden in Nederland uiteenlopende mate van steun [4]. Economisch populisme behaalde de hoogste goedkeuring, gevolgd door anti-institutionalisme en tech-libertarisme, elk gesteund door 15 tot 25 procent [3][4]. Christelijk nationalisme en alt-right-denken doen het minder goed [4]. Slechts 13 procent steunt tech-libertarisme, waarbij de overheid zou opereren als een bedrijf [2]. Integendeel, 76 procent steunt EU-wetgeving tegen desinformatie en voor privacybescherming [2][5].
sociale en demografische patronen in publieke opinie
Er zijn duidelijke demografische patronen in de receptiviteit voor MAGA-ideologie [2]. Jonge vrouwen tussen 18 en 34 jaar blijken bijzonder onontvankelijk, terwijl jonge mannen qua instemming niet significant afwijken van oudere generaties [2][5]. Er is ook een politieke correlatie: kiezers van PVV, FvD, JA21 en BBB zijn het meest bezorgd over de erosie van westerse waarden [1][5]. In tegenstelling daartoe zijn kiezers van D66 en GroenLinks–PvdA duidelijk optimistischer over de toekomst van die waarden [5].
amerikaanse diplomatie en de europese invloedssfeer
Het Amerikaanse buitenlands beleid onder president Trump en vicepresident JD Vance legt nadruk op banden met radicaal-rechtse Europese partijen [3][4]. Partijen zoals de AfD en Rassemblement National ontvangen expliciete sympathie vanuit Washington [3]. Bovendien stimuleert de Amerikaanse National Security Strategy actieve beïnvloeding van het Europese politieke landschap [4]. Twintig procent van de Nederlanders steunt openlijke Amerikaanse bemoeienis met de nationale politiek, hoewel dit percentage varieert per fractie [1][5].