russische legercommunicatie raakt plat na telegramblokkade
Moskou, vrijdag, 20 februari 2026.
het rijk van poetin greep ruim een week geleden hardhandig in tegen telegram. al sinds 13 februari lijden russische burgers en het leger onder massale verstoringen van de app. militaire eenheden op het oekraïense front rapporteren catastrofale gevolgen voor hun coördinatie. tegelijkertijd kondigde het kremlin een nieuwe wet aan die de fsb macht geeft om op elk moment het internet te sluiten. dit gebeurt terwijl een eigen alternatief, max, nog altijd tekortschiet. interne spanningen groeien snel. sergej mironov noemde de situatie rampzalig. sommige soldaten vragen zich hardop af of ze met postduiven moeten gaan werken.
russische legercommunicatie raakt plat na telegramblokkade
In Rusland nemen de gevolgen van de toenemende internetcontrole ernstige vormen aan. Sinds 13 februari 2026 ervaren 22 van de 89 Russische regio’s massale problemen met Telegram, met name op het platteland [1]. Stadscentra zoals Moskou en Sint-Petersburg zijn relatief minder getroffen [1]. Deze beperkingen treffen niet alleen burgers, maar ook het Russische leger, dat steeds vaker kampt met mislukte communicatiekanalen op het front in Oekraïne [1]. Militaire eenheden melden dat coördinatie bijna onmogelijk is geworden [2].
militaire operaties verstoord door digitale blokkades
De communicatiestoornissen hebben directe gevolgen voor de strijd in Oekraïne. Na de stillegging van Starlink per 13 februari 2026 door Elon Musk en de verslechtering van Telegram werkt ook dit kanaal nauwelijks meer [1]. Soldaten klaagden openlijk: “Het front is in shock. Starlink is uitgevallen, en nu proberen ze ook Telegram te blokkeren. Hoe moeten we nu vechten? Met postduiven?” [1]. Een ander bericht van het front luidde: “Mogen degenen die Telegram blokkeren branden in de hel” [2]. Oekraïne profiteerde hiervan met terreinwinst in Donetsk en Zaporizja [2].
kremlin consolideert controle via nieuwe wetgeving
Op 17 februari 2026 keurde de Russische Doema een wetswijziging goed die de FSB het recht geeft om telecomaanbieders te dwingen de verbinding te verbreken [2]. Deze wet, die op 18 februari 2026 in werking trad, stelt de FSB in staat om internet- en telefoondiensten te blokkeren op grond van besluiten van de president [3]. Daarmee hoeven operatorcontracten niet gehandhaafd te blijven [4]. Hoewel vice-minister Ivan Lebedev meldde dat de wet slechts zou gelden bij ‘absolute noodzaak’, creëert deze juridische basis permanente controle [2].
max app faalt als nationaal alternatief
Sedert de herfst van 2025 probeert het Kremlin de berichtenapp MAX te positioneren als vervanger van Telegram en WhatsApp [1]. De app werd gelanceerd door VKontakte op 8 september 2025 [2]. Toch blijft de adoptie laag, mede vanwege technische tekortkomingen en bezwaren over privacy en FSB-toezicht [1][2]. Experts wijzen erop dat MAX onvoldoende geschikt is voor militaire coördinatie, terwijl bestaande systemen als de Yamal-satellieten (met slechts vijf operationele units) ontoereikend zijn [2]. Dit vertraagt de transitie drastisch.
interne kritiek en institutionele spanningen
De beleidskeuze veroorzaakt steeds meer kritiek binnen Rusland. Sergej Mironov, leider van Rechtvaardig Rusland, sprak scherp over de situatie: “Ze moeten zelf maar eens naar de frontlinie gaan, waar onze jongens het vaderland verdedigen en hun bloed vergieten” [1]. Dmitri Koeznets, defensiespecialist, benadrukte dat het probleem niet de vijand is, maar “het eigen militair commando dat communiceert afsluit op basis van onbegrijpelijke politieke overwegingen” [2]. Ook pro-oorlogsbloggers en soldaten uitten woede over de ondoeltreffendheid van de huidige infrastructuur [1][2].
technische beperkingen en dreigende volledige blokkade
Sinds 10 februari 2026 vertraagt Roskomnadzor actief de laadsnelheid van Telegram, wat leidt tot problemen bij het laden van mediabestanden [5]. Op 89,2% van de locaties functioneert de app niet stabiel [5]. Volgens bronnen van het Telegram-kanaal Baza zal op 1 april 2026 een totale blokkade plaatsvinden, analoog aan de behandeling van Instagram en Facebook [5]. Roskomnadzor bevestigde dit niet expliciet, maar liet weten dat men “niets toe te voegen” had aan eerdere verklaringen [5][6]. Tegelijkertijd blokkeert de autoriteit steeds vaker VPN-diensten om omzeiling te verhinderen [1].
internationale en economische dimensies van de maatregel
WhatsApp, met circa 65 miljoen gebruikers in Rusland, wordt eveneens gestremd vanwege weigering van Meta om zich te registreren en gegevens lokaal op te slaan [1]. Meta, die eigendom is van Facebook, wordt in Rusland geacht een extremistische organisatie te zijn [5]. YouTube, Instagram en andere platforms zijn al eerder offline gehaald via DNS-verwijdering [1]. Internationaal gezien markeert dit een verdere isolatie van het Russische internet. Expert Dmitri Koeznets pleit daarom voor urgente investeringen in autonome communicatie-infrastructuur vóór de komende Doema-verkiezingen [2].