automatische aanslag van fiscus drijft duizenden in financiële stress
Den Haag, dinsdag, 16 juni 2026.
Tienduizenden Nederlanders kregen deze week een automatische aanslag van de Belastingdienst. Veel bedragen blijken fors te hoog. Onderzoek uit 2022 toont dat van circa 14.000 mensen die later aangifte deden bijna 90% een te hoge aanslag had. Gemiddeld ging het om ongeveer €9.000 te veel. Zes van de tien hoefden uiteindelijk niets te betalen of kregen geld terug. Naast te hoge aanslagen ontvingen velen ook boetes van honderden euro’s. De fout ontstaat als mensen geen aangifte indienen. De fiscus schat dan het inkomen. Die schattingen houden vaak onvoldoende rekening met mensen met ‘minder doenvermogen’, gezondheidsproblemen, beperkte taalvaardigheid of digitale problemen. De procedure is complex. Mensen moeten later aantonen dat de schatting onjuist is. De Inspectie eist meer maatwerk en betere hulp. De Belastingdienst erkent klachten en versnelt intern onderzoek. Gedupeerden wordt dringend aangeraden binnen zes weken bezwaar te maken, formeel.
landelijke impact en locatie
Het incident speelt landelijk. Tienduizenden Nederlanders ontvingen deze week automatisch een aanslag van de Belastingdienst. De problemen zijn niet beperkt tot één regio; meldingen komen uit verschillende delen van het land en betreffen vooral mensen met bijbanen, zzp-inkomsten en vermogen. De Inspectie en media noemen het probleem ‘landelijk’ en wijzen op een patroon dat vorig onderzoek al liet zien: veel te hoge schattingen door de fiscus wanneer aangifte uitblijft [1][2].
hoe de fout ontstaat en wie het treft
De fout ontstaat wanneer belastingplichtigen geen aangifte indienen. De Belastingdienst schat dan het inkomen en legt een automatische aanslag op. Die schattingen blijken vaak te hoog, vooral voor mensen met ‘minder doenvermogen’, gezondheidsproblemen, beperkte digitale vaardigheden of taalachterstanden. De Inspectie noemt deze oorzaken expliciet en waarschuwt dat de huidige procedure te complex is voor kwetsbare groepen, die vervolgens moeten aantonen dat de schatting onjuist is [1][2].
cijfers uit eerder onderzoek
Onderzoek uit 2022 illustreert de omvang van het probleem. Ongeveer 79.000 mensen kregen in 2022 een aanslag omdat zij niet reageerden; bijna 14.000 van hen dienden later alsnog aangifte in. Van die circa 14.000 bleek bijna 90% aanvankelijk een te hoge aanslag te hebben. Gemiddeld ging het om ongeveer €9.000 te veel. Zes van de tien hoefden uiteindelijk niets te betalen of kregen geld terug [1][2].
gevolgen voor burgers en reactie van de fiscus
De gevolgen zijn financieel en emotioneel. Gedupeerden ontvingen naast te hoge aanslagen vaak boetes van honderden euro’s. De situatie leidt tot stress en onzekerheid over toeslagen en inkomen. De Belastingdienst erkent klachten en adviseert gedupeerden om via Mijn Belastingdienst binnen zes weken bezwaar te maken. Interne onderzoeken worden volgens de fiscus versneld en er bestaan plannen voor extra hulp, waaronder steunpunten en een pilot om mensen persoonlijk te benaderen [1][2].