Erasmus MC onderzoekt beloning van 50.000 euro voor orgaandonoren
Rotterdam, zondag, 5 april 2026.
Het Erasmus MC begint een baanbrekend onderzoek naar financiële compensatie voor levende orgaandonoren. Donoren zouden een bedrag van 50.000 euro ontvangen of een levenslange gratis zorgverzekering. Het onderzoek wordt geleid door criminoloog Frederike Ambagtsheer, bekend van haar expertise in illegale orgaanhandel. Ze stelt dat betaling onder strikte staatstoezicht kan helpen om de zwarte markt te verminderen. Momenteel zijn er tienduizenden mensen op de wachtlijst voor een transplantatie. Het onderzoek kijkt naar de ethische en juridische gevolgen van beloning. Resultaten worden verwacht in de zomer van 2026. De uitkomsten kunnen leiden tot een nieuw nationaal beleid.
financiële stimulansen voor levende orgaandonoren
Het Erasmus Medisch Centrum in Rotterdam onderzoekt de mogelijke invoering van financiële compensatie voor levende orgaandonoren. Donoren zouden een eenmalige betaling van 50.000 euro kunnen ontvangen of een levenslange gratis zorgverzekering. Deze maatregelen zijn bedoeld om het tekort aan organen aan te pakken. Tienduizenden patiënten staan op de wachtlijst voor een transplantatie. Betaling voor organen is momenteel internationaal verboden. Het onderzoek focust op legale en ethische wegen om donatie aan te moedigen zonder kwetsbare groepen te exploiteren [1][3].
ethiek en risico’s van betaalde donatie
Criminoloog Frederike Ambagtsheer leidt het onderzoek bij Erasmus MC. Zij wijst op de toenemende illegale handel in organen via platforms als Facebook en Telegram. Volgens haar bevindt de huidige situatie zich in een ‘perfecte storm’ waarin patiënten de grenzen overschrijden [3]. Een gereguleerde beloningssysteem zou de druk op de zwarte markt kunnen verminderen. Echter bestaat ook het risico dat armere burgers onder economische druk komen te staan om te doneren [3].
juridische en medische implicaties
Het project analyseert de juridische haalbaarheid van betaling binnen de Nederlandse wetgeving. Voorgestelde modellen zijn een eenmalige betaling van 50.000 euro, een levenslange ziektekostenverzekering of een pensioenpremie van gelijkbedrag. Historisch gezien pleitte het Centrum voor Ethiek en Gezondheid al in 2007 voor een proef met kostenvergoeding [3]. Ook internationale ontwikkelingen worden gevolgd, zoals een wetsvoorstel in de VS voor fiscale voordelen bij donatie [3].
toekomstperspectief en beleidsimpact
De resultaten van het onderzoek worden medio 2026 verwacht. Het onderzoek breidt zich uit naar publieke opinie in Nederland, Spanje en Duitsland [3]. Als de bevindingen positief zijn, kunnen ze leiden tot een nationaal beleidskader. Beloning zou niet alleen de wachttijden verkorten maar ook langdurige zorgkosten besparen. Dialysebehandelingen zijn namelijk duurder dan een niertransplantatie op lange termijn [3].