meer schepen durven weer door de straat van hormuz
Straat van Hormuz, maandag, 6 april 2026.
De scheepvaartactiviteit door de Straat van Hormuz neemt snel toe. Afgelopen weekend voeren 21 schepen door de geopolitiek geladen zone. Dat is het hoogste aantal sinds de oorlog tussen Iran en Israël begon. Iran blokkeerde de zeeweg nagenoeg, maar maakt nu uitzonderingen. Landen sluiten stilzwijgend deals om door te mogen varen. Vaak geldt de regel: geen banden met Israël of de VS. Sommige schepen betalen tot twee miljoen dollar. Normaal varen hier dagelijks 135 schepen door. De olie-export blijft kwetsbaar. De prijs van ruwe olie is sinds de crisis gestegen van 72 naar ruim 108 dollar per vat. Elke stap terug naar normalisering brengt risico’s met zich mee.
oplopende maritieme activiteit in een delicate corridor
De beweging van schepen door de Straat van Hormuz nam afgelopen weekend toe tot 21 schepen in twee dagen. Dit is het hoogste niveau sinds de escalatie van de oorlog in februari 2026 [1]. Iran had de zeeweg grotendeels afgesloten als reactie op Amerikaans-Israëlische aanvallen, wat leidde tot een instorting van het normale verkeer van circa 135 schepen per dag [2]. De recente stijging wijst op een mogelijke normalisering, hoewel onder strikte voorwaarden. Veiligheid blijft relatief, gelet op de hoge geopolitieke spanningen rondom de strategische waterweg [3].
onderhandelde veiligheidszones en selectieve toegang
Landen zoals India, Frankrijk en Japan hebben stilzwijgende overeenkomsten gesloten met Iran om hun schepen door de straat te laten varen [1][4]. Deze arrangementen vereisen dat schepen geen verbindingen hebben met Israël of de Verenigde Staten [2]. In sommige gevallen wordt een vergoeding van twee miljoen dollar betaald aan het Iraanse regime [2]. Een Franse containerboot en een Japans-getankte gastanker voeren recent door de zone, beide signalerend dat zij niet gelinkt zijn aan gevoelige partijen [5]. Iran controleert effectief wie mag passeren [4].
energievluxen en marktwerking onder druk
Normaal vervoert de straat ongeveer één vijfde van de wereldwijde olie- en aardgasexport [2]. Na de blokkade daalde het verkeer met meer dan 90 procent [5]. De prijs van een vat ruwe olie steeg van 72 dollar naar meer dan 108 dollar [2]. Dat is een stijging van 50, oftewel 50 procent [2]. Analisten waarschuwen dat verdere verstoringen nieuwe pieken kunnen veroorzaken [5]. Hoewel de wekelijkse doorgangen zijn gestegen van 36 naar 53 in één week, blijft de capaciteit ver beneden peacetime niveaus [5].
regionale diplomatie en economische overlevingsstrategieën
Irak kreeg speciale toestemming voor onbeperkte doorgang van haar schepen, waarbij Teheran Bagdad prees om diens oppositie tegen de Verenigde Staten [5]. Irakese olieproductie daalde van 4,3 miljoen naar 1,2 miljoen vaten per dag in maart 2026 [5]. Andere landen volgen soortgelijke paden via bilaterale afspraken [1]. Egypte en Syrië worden genoemd als potentiële partners in alternatieve transportroutes, maar landroutes bieden geen volledige vervanging [4]. De situatie blijft dynamisch en afhankelijk van politieke goedkeuring [5].